Klimat zmienił się w Twoim życiu. O ile?The climate changed during your life. By how much?
Przesuń znacznik do roku, w którym się urodziłeś. Zobaczysz, co przez ten czas zrobił klimat tam, gdzie mieszkasz — na tych samych danych NASA, z których korzystają naukowcy.Drag the marker to the year you were born. You will see what the climate did in that time where you live — on the same NASA data scientists use.
✓Nic nie wysyłamy i nie zapisujemy — wszystko liczy się w Twojej przeglądarce.Nothing is sent or stored — everything is computed in your browser.Klimat w 7 obrazachClimate in 7 pictures
5 minSiedem wykresów i siedem zdań. Tyle wystarczy, żeby rozumieć, o co chodzi w każdej rozmowie o klimacie. Kto chce więcej — ma dziewięć rozdziałów, mapę, quiz i słownik.Seven charts and seven sentences. Enough to follow any conversation about the climate. Those who want more have nine chapters, a map, a quiz and a glossary.
Stan klimatu — dziśState of the climate — today
Wskaźniki poniżej są aktualizowane na bieżąco na podstawie plików NASA, NOAA, NSIDC i Global Carbon Project, odświeżanych co miesiąc. Wartości temperatury to anomalie względem średniej 1951–1980; „przedprzemysłowy” oznacza 1850–1900.The indicators below are kept up to date from NASA, NOAA, NSIDC and Global Carbon Project files, refreshed monthly. Temperature values are anomalies vs the 1951–1980 mean; “pre-industrial” means 1850–1900.
Temperatura Ziemi, 1880–dziśEarth’s temperature, 1880–today
Krzywa Keelinga: CO₂ w atmosferzeThe Keeling curve: atmospheric CO₂
Ścieżka: dziewięć rozdziałówThe path: nine chapters
Rozdziały czyta się po kolei jak książkę, ale każdy działa też osobno. Na końcu każdego są trzy rzeczy do zapamiętania.The chapters read in order like a book, but each also stands alone. Each ends with three things to remember.
Pięć pytań, które zadaje każdyFive questions everyone asks
Skąd wiadomo, że to człowiek, a nie naturalne cykle?How do we know it is humans, not natural cycles?
Bo policzono wszystkie czynniki osobno. IPCC ocenia, że z obserwowanego ocieplenia 1,06 °C (2010–2019 wzgl. 1850–1900) człowiek odpowiada za 1,07 °C (przedział 0,8–1,3), a czynniki naturalne — Słońce i wulkany — za od −0,1 do +0,1 °C. Słońce od lat 80. świeci wręcz odrobinę słabiej, a Ziemia się ociepla; górne warstwy atmosfery się ochładzają, dolne ocieplają — dokładnie tak, jak działa efekt cieplarniany, a nie ogrzewanie z zewnątrz. Węgiel w atmosferze ma też „podpis” izotopowy paliw kopalnych.Because every factor has been quantified separately. The IPCC assesses that of the observed 1.06 °C of warming (2010–2019 vs 1850–1900), humans caused 1.07 °C (range 0.8–1.3), while natural factors — the Sun and volcanoes — contributed −0.1 to +0.1 °C. Solar output has slightly declined since the 1980s while Earth warmed; the upper atmosphere is cooling while the lower atmosphere warms — the fingerprint of a greenhouse effect, not external heating. Atmospheric carbon also carries the isotopic signature of fossil fuels. IPCC AR6 SPM A.1.3 → 02 · DlaczegoWhy
Czy 1,5 stopnia to naprawdę dużo?Is 1.5 degrees really a lot?
Dla pogody za oknem — mało. Dla systemu — bardzo dużo, bo to średnia z całej planety, oceanów i wszystkich pór roku. Różnica między epoką lodowcową a dzisiejszym klimatem to zaledwie ok. 5–6 °C średniej globalnej. Lądy ocieplają się szybciej niż średnia (Polska: już ponad +2 °C), Arktyka 3–4 razy szybciej. Każda dziesiąta stopnia zwiększa częstość fal upałów, nawalnych opadów i susz — nieliniowo.For the weather outside — not much. For the system — a great deal, because it is an average over the whole planet, the oceans and all seasons. The difference between an ice age and today’s climate is only about 5–6 °C of global mean. Land warms faster than the average (Poland: already above +2 °C), the Arctic 3–4 times faster. Every tenth of a degree increases the frequency of heatwaves, downpours and droughts — non-linearly. IPCC AR6 Rantanen 2022 → 07 · WspółzależnościInterdependencies
Czy Polska ma jakiekolwiek znaczenie?Does Poland matter at all?
Czy jest już za późno?Is it already too late?
Nie ma progu „za późno” — jest skala szkód. Każda tona CO₂, której nie wyemitujemy, obniża końcowe ocieplenie; związek jest niemal liniowy. IPCC: scenariusz szybkiej redukcji daje ok. 1,4 °C pod koniec wieku, kontynuacja obecnych polityk ok. 2,7 °C, najgorszy przypadek 4,4 °C. Różnica między tymi światami to setki milionów ludzi, którym da się (lub nie) zapewnić wodę, żywność i mieszkanie.There is no “too late” threshold — there is a scale of damage. Every tonne of CO₂ not emitted lowers the final warming; the relationship is almost linear. IPCC: a rapid-reduction scenario gives about 1.4 °C by the end of the century, current policies about 2.7 °C, the worst case 4.4 °C. The difference between those worlds is hundreds of millions of people who can (or cannot) be provided with water, food and shelter. IPCC AR6 Table SPM.1 → 08 · Co dalejWhat next
Skąd mam wiedzieć, że te dane są prawdziwe?How do I know this data is real?
Możesz to sprawdzić samodzielnie. Każdy wykres ma plakietkę źródła z linkiem do oryginalnego pliku instytucji naukowej (NASA, NOAA, NSIDC, Global Carbon Project), datą pobrania i sumą kontrolną. Kod, który przetwarza dane, jest publiczny i uruchamia się automatycznie co miesiąc. Nie ma tu ani jednej liczby wpisanej ręcznie z pamięci — jeśli znajdziesz błąd, będzie go widać w kodzie.You can check it yourself. Every chart carries a source badge linking to the original file of a scientific institution (NASA, NOAA, NSIDC, Global Carbon Project), the fetch date and a checksum. The code that processes the data is public and runs automatically every month. There is not a single number typed in from memory — if you find a mistake, it will be visible in the code. → Źródła i metodaSources & method